Achter het scherm van Robert P., opgepakt voor helpdeskfraude
Helpdeskfraude is een vorm van oplichting waarbij een dader zich voordoet als medewerker van een bank, dienst of organisatie om je via angst en vertrouwen persoonlijke gegevens, codes of toegang tot je rekening te ontfutselen.
Aan al diegenen die denken dat ze online oplichters kunnen herkennen: ik heb honderden van jullie beroofd. Ik ging niet op zoek naar zwakke mensen, maar naar momenten van zwakte. En die vertoont iedereen. Eén moment van onoplettendheid was genoeg om ze mee te nemen in het spel.
“Het doel was om de slachtoffer zo snel mogelijk aan te zetten tot actie.”
De meeste mensen linken helpdeskfraude aan duistere programma’s, hackers of malafide AI-robots. Maar dat was gewoon mijn gereedschap. Wat ik in feite deed, was menselijke manipulatie. Het doel was om het slachtoffer zo snel mogelijk aan te zetten tot actie. Klikken, downloaden, pincodes geven, noem maar op. Daarvoor speelde ik in op hun emotie. Mijn favoriet was angst. Want als mensen bang worden, denken ze niet meer na. En dat is precies wat ik wou bereiken. Hun gezond verstand uitschakelen. Maar laten we beginnen bij het begin.
“Eerst bang maken. Dan vertrouwen opbouwen.”
Om niet meteen door de mand te vallen, begon ik met een klein onderzoekje. Kwestie van te weten bij welke bank mijn slachtoffer zat, of die bepaalde tak 21-verzekeringen had, enzovoort. Zo leek ik hun persoonlijk dossier goed te kennen, kon ik me voordoen als een nieuwe medewerker van hun bankkantoor en kreeg ik ze vrij makkelijk aan het luisteren. En dan kon het spel beginnen. Eerste stap: angstig maken met een groot probleem. Een verdachte transactie, iemand die op hun account probeerde in te loggen, grote sommen geld die van de rekening verdwenen. Let op, het was geen pure paniek of keihard druk zetten. De toon was altijd beleefd, eerder rustig, maar wel kordaat. Ik koos altijd voor een situatie die dringend was, maar die we samen onder controle konden houden. Dat was mijn manier van werken. Eerst bang maken. Dan vertrouwen opbouwen.
“Ik was degene die hen kon helpen.”
Hun vertrouwen winnen, was heel belangrijk. Ze moesten het gevoel hebben dat ik de oplossing bracht. Dat ik degene was die hen kon helpen. Wat ik telkens van hen vroeg, was een soort handeling. Persoonlijke informatie geven, zoals een pincode. Of een programma downloaden, of hun kaart laten ophalen. Als mijn slachtoffer daarop inging, was ik binnen. Op een paar minuten tijd kon ik de rekening plunderen. Game over.
“Als je niets doet, kan je niets verkeerd doen.”
Er zullen altijd mensen zoals ik aan het werk zijn. En er gaan altijd nieuwe tools ter beschikking zijn. Nu ik uit dat milieu ben, kan ik wel een concrete tip geven. Er is maar één manier om je echt veilig te stellen tijdens een gesprek. Als je niets doet, kan je niets verkeerd doen. Dat klopt als een bus. Ga nooit in op wat oplichters zeggen. Twijfel je of je met een oplichter te maken hebt? Houd het hoofd koel, onderbreek het gesprek en maak een melding achteraf.